Drewno Konstrukcyjne C24 45×120 mm — Świerk KD, S4S, Krokwie i Belki Stropowe

● Klasa C24 — co oznacza wytrzymałość i certyfikacja?

● Klasa C24 wg EN 338 — co oznacza?

C24 to klasa wytrzymałości drewna iglastego wg normy PN-EN 338. Litera „C” oznacza drewno iglaste (Conifer), liczba „24” — charakterystyczną wytrzymałość na zginanie 24 N/mm² (MPa). Klasa nadawana jest po sortowaniu wizualnym lub maszynowym każdej sztuki — ocenie podlega wielkość sęków, skos włókna, szerokość słojów i ewentualne wady struktury. Na elemencie odciśnięty jest certyfikat: C24, KD, CE, EN 14081-1.

● Suszenie komorowe KD — dlaczego to ważne?

KD (Kiln Dried) oznacza drewno suszone komorowo do wilgotności maksymalnie 18%. Drewno suche ma o 30–50% wyższą wytrzymałość na zginanie niż mokre (powyżej 30% wilgotności) i nie skręca się podczas dalszego schnięcia po wbudowaniu — kluczowe przy krokwiach i słupkach, bo mokra belka skręcając się może wypchnąć poszycie i odkształcić połączenia. Suszenie komorowe w temperaturze min. 56°C dodatkowo niszczy zarodniki pleśni i larwy owadów drewnojadnych.

⚠ Zaokrąglona krawędź — wymóg pożarowy

Strugana powierzchnia (S4S) i zaokrąglone krawędzie (promień min. 2–3 mm) to wymóg norm pożarowych wg EN 14081. Ostry narożnik nagrzewa się najszybciej i zapala się jako pierwszy — zaokrąglenie spowalnia ten proces i daje więcej czasu na ewakuację.

● C24 a drewno budowlane szorstkie (AD)

Drewno budowlane (mokre, bez klasy wytrzymałości) nie może zastąpić C24 w projekcie budowlanym — inspektor nadzoru ma prawo zakwestionować odbiór, jeśli krokwie lub belki nie posiadają certyfikatu C24. Wyjątek stanowią prace pomocnicze, takie jak szalunki czy tymczasowe stemple, gdzie wystarcza tańsze drewno budowlane.

⚙ Gdzie stosować C24 45×120 mm?

● Krokwie dachowe przy rozpiętości 3,5–4,5 m

C24 45×120 mm to standardowy przekrój krokwi dachowej przy rozpiętości 3,5–4,5 m i rozstawie ok. 80 cm w strefie śniegowej 1–2 (obciążenie do 0,9 kN/m²). Przy pokryciu lekkim (blacha, papa) rozstaw krokwi można zwiększyć do 80–90 cm. Przy dachówce ceramicznej (35–55 kg/m²) zalecane jest zmniejszenie rozstawu do 60–70 cm lub przejście na przekrój 45×145 mm. Projekt konstruktora jest obowiązkowy dla każdej więźby budynku mieszkalnego.

● Belki stropowe lekkich stropów do 4 m rozpiętości

Przy rozpiętości do 4 m i rozstawie belek 40–50 cm przekrój ten sprawdza się jako belka stropowa przy obciążeniu użytkowym 1,5 kN/m² (poddasze nieużytkowe, podest). Przy poddaszu użytkowym (2,0 kN/m²) i rozpiętości 4 m zalecane jest zmniejszenie rozstawu do 30–40 cm lub wybór przekroju 45×145 mm.

● Słupki ścian szkieletowych i rygle

Szerokość 45 mm i klasa C24 spełniają wymagania EN 1995 dla słupków ścian nośnych domów szkieletowych do 3 kondygnacji przy rozstawie 60 cm i wysokości do 3 m. Przy ryglach okiennych i nadprożach drewnianych dwie sztuki 45×120 mm na krawędź spełniają wymagania dla otworów do 1,5 m w ścianie nienośnej.

● Płatwie, murłaty i elementy oparcia

Murłata 45×120 mm (lub podwójna 2×45×120 mm) na szczycie ściany pełni funkcję elementu oparcia krokwi. Płatew pomocnicza w połowie rozpiętości połaci przy krokwiach 45×120 mm zmniejsza efektywną rozpiętość do ok. 2–2,5 m. Mocowanie do wieńca żelbetowego: kotwy M12 co 1,5 m; do ściany drewnianej: wkręty 6×160 mm co 1,0 m.

✎ Montaż, cięcie i składowanie

✎ Złącza i mocowania

Krokiew–murłata: złącze ciesielskie KU45 lub PA45 z wkrętami 4,5×60 mm — połączenie nie powinno opierać się wyłącznie na gwoździach, musi przenosić naprężenia boczne i uniesieniowe. Krokiew–płatew: dwa gwoździe 3,8×100 mm wbite skośnie z obu stron lub klamra stalowa. Kleszcze: dwa wkręty 6×160 mm lub śruby M10 z podkładką. Murłata–wieniec: kotwy M12 co 1,5 m, zakotwienie minimum 120 mm w betonie.

✎ Cięcie i przygotowanie

Do cięcia używaj piły tarczowej lub ukosowej z tarczą do drewna (40 zębów). Cięcia ukośne pod kątem dachu wykonuje się piłą ukosową lub tarczową z kątownikiem. Gniazda w murłacie (wcięcia pod krokiew) wykonuje się piłą ręczną lub ukosową, dłutowanie wykończeniowe. Maksymalna głębokość wcięcia to 1/3 wysokości krokwi (40 mm dla przekroju 120 mm) — głębsze wcięcie osłabia element w newralgicznym miejscu.

⏳ Składowanie i transport

Masa 1 mb wynosi ok. 2,43 kg, więc belka 6 m waży ok. 14,6 kg, a wiązka 25 sztuk po 6 m — ok. 365 kg. Drewno należy składować poziomo, na podkładkach rozstawionych co maksymalnie 1,5 m, chronione przed deszczem. Drewno KD wchłania wilgoć przy długim składowaniu na otwartym powietrzu — zalecana jest osłona boczna z folii zapewniająca wentylację od dołu. Więcej o impregnacji drewna konstrukcyjnego — IG-10, klasach UC3 i UC4 oraz doborze preparatu do zastosowania znajdziesz w naszym poradniku.

☎ Najczęstsze pytania

❓ Czym różni się drewno C24 od budowlanego (szorstkiej tarcicy)?

C24 to klasa wytrzymałości wg EN 338 — drewno sortowane wytrzymałościowo, suszone komorowo (KD, maksymalnie 18%), strugane S4S i opatrzone certyfikatem CE z indywidualnym oznaczeniem na każdej sztuce. Tarcica budowlana (AD) jest mokra (20–35% wilgotności), szorstka i nie posiada klasy wytrzymałości. C24 jest obowiązkowe dla elementów nośnych ujętych w projekcie budowlanym — tarcica budowlana nadaje się wyłącznie do prac pomocniczych i niekonstrukcyjnych.

❓ Do jakich krokwi pasuje C24 45×120 mm i jaki rozstaw?

Przekrój ten stosuje się do krokwi przy rozpiętości 3,5–4,5 m, belek stropowych do 4 m i słupków ścian szkieletowych do 3 m. Rozstaw krokwi: 70–90 cm przy strefie śniegowej 1–2 i lekkim pokryciu. Przy dachówce ceramicznej lub strefie 3–4 zalecane jest zmniejszenie rozstawu do 60–70 cm lub wybór przekroju 45×145 mm. Projekt konstruktora jest wymagany dla budynków mieszkalnych.

❓ Ile mb C24 45×120 mm potrzeba na więźbę dachu dwuspadowego 80 m² (rzutu)?

Przy dachu 80 m², krokwiach 4 m, rozstawie 80 cm i kalenicy 10 m: liczba krokwi wynosi ok. 14 szt. na stronę połaci × 2 = ok. 28 krokwi × 4 m = ok. 112 mb. Doliczając murłaty (2 × 8 m = 16 mb) i kleszcze (28 × 1,5 m = 42 mb), łącznie wychodzi ok. 170 mb, plus 10–15% zapasu na odpad daje ok. 190 mb. Przy masie ok. 2,43 kg/mb to ok. 462 kg materiału. Dokładne wyliczenie zależy od konkretnego projektu więźby.

❓ Czy C24 45×120 mm nadaje się na legary tarasowe?

Tak — to popularny wymiar do legarów tarasowych przy rozstawie 40–50 cm. Do zastosowań zewnętrznych w kontakcie z wilgocią wymagana jest impregnacja, np. dwie warstwy preparatu na wszystkie strony przed montażem. Legary leżące bezpośrednio na gruncie lub betonie powinny być wykonane z drewna NTR lub KVH/BSH; legary uniesione na podkładkach lub wspornikach stalowych mogą pozostać przy C24 KD z odpowiednią impregnacją.

☰ Seria produktów — wszystkie szerokości 45 mm